Một món quà, một câu nhắc
Cuốn sách này đến với mình cùng một cuộc gặp và một trang đề tặng. Vì thế, nó không chỉ là một cuốn sách trên kệ. Nó gắn với một kỷ niệm cụ thể.
Trong phần chia sẻ đi cùng cuốn sách, có một câu rất ngắn:
Đừng bao giờ làm gì với tâm thế hời hợt, cho xong.
Mình thích câu này vì nó kéo mọi chuyện về đúng chỗ: cách mình làm việc.
Ta có thể chưa chọn được nghề đúng nhất. Chưa có vị trí tốt nhất. Chưa gặp đúng thời điểm. Nhưng nếu việc đang ở trước mặt cũng làm cho xong, thì một cơ hội tốt hơn chưa chắc tạo ra kết quả tốt hơn.
Đường có thể đổi. Thói quen làm việc thì đi theo mình.
Đừng chỉ tìm nghề đúng. Hãy làm nghề cho đúng
Một trang sách mình chụp lại có đoạn này:
Sự thành công trong cuộc đời không đơn thuần là chuyện chọn nghề, mà phần lớn xuất phát từ những cố gắng trong khi hành nghề. Nói một cách khác là làm nghề gì bạn cũng có thể thành công, thậm chí có thể nổi tiếng nếu nỗ lực hàng ngày để trau dồi tay nghề của mình.
Chọn nghề quan trọng. Nhưng chọn xong mà làm hời hợt thì lựa chọn tốt cũng thành dở. Ngược lại, một công việc chưa hoàn hảo vẫn có thể trở thành nơi mình học được nhiều thứ nếu chịu làm kỹ, nhận feedback và sửa liên tục.
Nâng tay nghề không nhất thiết bắt đầu bằng một kế hoạch lớn. Có thể chỉ là làm kỹ hơn một đầu việc, hỏi thêm một câu trước khi bắt tay vào làm, hoặc nhìn lại xem phần nào mình đang lặp lại mà chưa tốt hơn.
Làm. Nhìn lại. Sửa. Rồi làm tiếp.
Kiến thức về nghề phần lớn được tạo ra theo cách đó.
“Kính chiếu hậu” không dùng để quay lại
Trong phần chia sẻ của mình, chương 19 — “Kính chiếu hậu” — là phần khiến mình chú ý. Hình ảnh này dễ hiểu: ta nhìn lại không phải để lái ngược về quá khứ, mà để biết mình đã đi qua đâu và có cần đổi cách lái hay không.
Ta thường nghĩ lớn tuổi hơn thì tự nhiên sẽ trưởng thành hơn. Không hẳn. Thời gian chỉ cho mình thêm trải nghiệm. Có học được gì từ trải nghiệm đó hay không lại là chuyện khác.
Những điều từng rất quan trọng ở tuổi 30 có thể nhẹ đi ở tuổi 40. Một thành tích từng khiến mình tự hào cũng có thể không còn nhiều ý nghĩa nếu nó được đổi bằng sức khỏe, gia đình hoặc sự bình an. Nhìn lại không làm quá khứ khác đi, nhưng có thể làm quyết định tiếp theo bớt vội hơn.
Cả đời tìm đường, rồi nhận ra không có đường để tìm
Một đoạn khác trong phần chia sẻ:
Cả một cuộc đời tìm đường để rồi mãi về lúc xế chiều tôi mới khám phá ra rằng chẳng có đường để tìm. Làm gì cũng được, đi đâu cũng đặng, thực hiện gì cũng thành công nếu mỗi chúng ta không quên mình là một thành phần của xã hội, đóng góp nhiều thì xã hội sẽ cho lại chúng ta nhiều. Và “nhiều” không có nghĩa là số lượng, mà là tình cảm đậm đà, giá trị bền vững.
“Không có đường để tìm” không có nghĩa là sống tùy ý hay bỏ kế hoạch. Mình hiểu nó theo hướng khác: không có một lộ trình hoàn hảo được vẽ sẵn để ta chỉ việc bước theo.
Ta vẫn phải chọn. Vẫn phải làm. Vẫn phải chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình. Chỉ là thay vì dành quá nhiều thời gian để hỏi đâu là con đường đúng tuyệt đối, ta có thể nhìn vào việc đang làm hôm nay:
- Mình có làm nó tử tế không?
- Mình có giỏi hơn sau mỗi lần làm không?
- Việc này có tạo ra giá trị cho ai ngoài mình không?
- Cái giá mình đang trả có còn phù hợp không?
Những câu hỏi này không cho mình một tấm bản đồ hoàn chỉnh. Nhưng chúng đủ để giúp mình bước tiếp mà không đi trong vô thức.
Điều mình giữ lại
Từ cuốn sách và cuộc gặp ấy, mình giữ ba điều.
Thứ nhất, đừng chờ một lựa chọn hoàn hảo rồi mới làm nghiêm túc. Cách mình làm việc hôm nay đang chuẩn bị cho cơ hội ngày mai.
Thứ hai, thành công không chỉ nằm ở tên nghề hay vị trí. Nó nằm trong tay nghề được bồi thêm qua từng việc nhỏ.
Thứ ba, thỉnh thoảng phải nhìn vào “kính chiếu hậu”. Không phải để tiếc, mà để kiểm tra xem những điều mình đang theo đuổi có còn đáng theo đuổi hay không.
Không có một con đường hoàn hảo chờ sẵn. Có việc đang ở trước mặt, và cách mình làm việc đó sẽ dần tạo ra con đường.